Spaandse Baskendland | OuderENwijzer
Reizen en cultuur

Spaanse Baskendland: Viva Vitoria-Gasteiz!

Geschreven door: Ed Lodewijks | Foto's: Ed Lodewijks

 •  Leestijd: 4 minuten

Spaanse Baskendland: Viva Vitoria-Gasteiz!

Soms voel je je direct thuis op een plek die je even daarvoor nog niet kende. Dat ervoer ik in de Baskische hoofdstad Vitoria-Gasteiz. Het prachtige middeleeuwse hart, de gemoedelijke sfeer, de zalige keuken en het vele groen in en rondom de stad zijn dé ingrediënten voor een geweldig verblijf.

In Baskenland, een autonome regio in het noordwesten van Spanje, wordt nog steeds Baskisch (oftewel Euskara) gesproken, een taal waar van de oorsprong een mysterie is, omdat ze geen enkele overeenkomst vertoont met welke andere taal ook. ‘Gasteiz’ is Baskisch voor het Spaanse woord ‘Vitoria’. De dubbele naam Vitoria-Gasteiz laat zien dat de Basken nog steeds erg gesteld zijn op hun eigen identiteit.

Sfeervideo van het Spaanse Baskendland

Wandelen over de grond

Spaanse kerk - reisverhaal - OuderENwijzer

Bilbao en San Sebastian – aan de Golf van Biskaje – zijn dé Baskische toeristensteden. Vitoria-Gasteiz is minstens zo aantrekkelijk, maar veel minder bekend en daardoor (hoe fijn!) een stuk rustiger. Het hoogtepunt van de stad ligt op een heuvel: het middeleeuwse centrum met zijn kleine straatjes, pleinen, torens en paleizen. Omringd door een flinke stadsmuur, waarvan een deel nog intact is. Midden in het centrum staat de Santa Maria-kathedraal uit de 12de eeuw, die al 25 jaar onafgebroken wordt gerestaureerd. Omdat de kerk dreigde in te storten, betreft de restauratie vooral de fundering. Daarvan is een indrukwekkende attractie gemaakt met een looproute diep onder de grond langs de oude en nieuwe fundamenten. Maar ook het uitzicht vanaf de hoge kerktoren mag er zijn!

Twee schitterende pleinen

Spaanse reis - reisverhaal - ouderenwijzer

Het oude hart is omringd door het lager gelegen 19de-eeuwse stadsdeel. Langs de lange, smalle straten staan kleurige panden, sommige voorzien van prachtige, witgeschilderde houten erkers met hun vele kleine raampjes. Hier vinden we ook de twee grote pleinen: Plaza de España is met zijn zuilengalerijen een fijne beschutte plek, terwijl het Plaza de la Virgen Blanca meer open en lekker levendig is. Hier laten veel mensen zich fotograferen voor de menshoge struiken die in de vorm van de letters van de stad zijn gesnoeid. Je koestert ten slotte je groene imago of niet.

Groen, groener, groenst

Spaanse reizen - groen dak - Ouderenwijzer

Groen is Vitoria-Gasteiz zeker, de stad werd in 2012 zelfs uitgeroepen tot Groene Hoofdstad van Europa. Je vindt hier alle mogelijke soorten beplanting; in straten, parken, op pleinen en soms zelfs op muren van gebouwen. En ook de flinke strook natuur rondom de hele stad, compleet met wandel- en fietsroutes, draagt bij aan de groene uitstraling. Verrassend mooi zijn de moeraslanden van Salburua: wat een stilte en ruimte zo dicht tegen de stadsrand aan. In de vele kijkhutten speuren vogelaars met hun telelenzen de omgeving af naar zeldzame vogels.

Een natuurpark en een Bedevaartsoord

Restaurant reisverhaal spanje - OuderENwijzer

In het dal waarin de stad ligt, is ook best veel industrie. Mercedes-Benz heeft er een autofabriek en wie waar ook ter wereld een Vito-bestelwagen ziet, weet nu waar die in elkaar wordt geschroefd. Op nog geen half uurtje rijden van alle drukte kom je in een totaal andere wereld terecht. In de omliggende heuvels vind je natuurpark Gorbeia, dat rond de gelijk namige 1400 meter hoge berg ligt. Je struikelt er over de routes om te wandelen, mountainbiken of paardrijden. Zo kun je vanaf het dorpje Murgia een korte wandeling maken over route 9. Die loopt rond het oude kerkje van bedevaartsoord Santuario Nuestra Señora de Oro en biedt prachtige vergezichten. Wel oppassen als het geregend heeft (en dat doet het in het groene Noord-Spanje best vaak), want dan is het pad nogal modderig. Na de wandeling trek gekregen? Tip: Restaurant La Casa del Patrón in Murgia.

Van aarde werk naar het 'Witte Goud'

Potten bakken spaanse reis - Reisverhaal - OUderenwijzer

We gaan ook nog naar enkele attracties. Zoals Museo de Alfarería Vasca, net buiten het plaatsje Ollerias, waar traditioneel Baskisch aardewerk te bewonderen is én een prachtige, oude op hout gestookte oven die helaas in onbruik is geraakt. Maar de enthousiaste demonstratie van de lokale pottenbakster maakt weer veel goed. In de Añana-vallei even verderop is de eeuwenoude zoutmijn Salinas de Añanas. Op de zoutterrassen wordt dit ‘witte goud’ nog altijd op traditionele wijze gewonnen. Topchefs van restaurants uit de hele wereld vinden de weg hiernaartoe. Want dat ze hier geen huis-tuin-en keukenzout produceren, maakt een verrassend zout proeverijtje wel duidelijk

Alle lekkers op een stokje

Restaurant spanje - reisverhaal - OuderENwijzer

Vergeet in Vitoria-Gasteiz niet te proeven van de vele Baskische specialiteiten, zoals de pintxos; kleine gerechtjes met creatieve, smakelijke samenstellingen van vis, vlees en groenten die met behulp van een houten prikker (pintxo) bijeen worden gehouden. Bijzonder is dat veel restaurants nog worden gerund door lokale families, die voor een schappelijke prijs een uitgebreid menu op tafel zetten. Met mooie wijnen erbij, onder andere uit de vlakbij gelegen Rioja-streek. Maar ook veel winkels en hotels ademen nog die kleinschalige, vriendelijke sfeer. Naar een souvenirswinkeltje is het nog best even zoeken. En dát laat zien dat deze stad nog lekker zichzelf is.